Η παρουσία των Πυργούσιων Χίου στο Χαϊδάρι (1887)
Το κείμενο που ακολουθείέχει ωςπηγή την παρουσίαση που είχε κάνει το 1997 ο Σύλλογος Πυργουσίων Χίου “To Πυργί Χίου” με την ευκαιρία τῶν πενηντάχρονων του δήμου Χαϊδαρίου. Τότε οι Πυργούσιοι είχαν 110 χρόνια στο Χαϊδάρι.
Σήμερα, το Σεπτέμβριο του 2025, η παρουσία των Πυργουσίων και των Χιωτών γενικότερα στο Χαϊδάρι, και με βάση α) την Ίδρυση του ΨΝ Δρομοκαΐτειον (1η Οκτωβρίου 1887) και β) το κείμενο του 1997, ανέρχεται στα 138 χρόνια.
Το 1955 ιδρύεται ο Σύλλογος Πυργουσίων “Το Πυργί Χίου” στο Χαϊδάρι.
Η παρουσία του Χιώτικου στοιχείου στο Χαϊδάρι έχει ιστορία 138 χρόνων. Οι Χιώτες, άνθρωποι με δημιουργικότητα, ψυχή και ιδέες αυτά τα χρόνια συγχρονίζουν τις ανάσες τους με την ανάσα αυτής της όμορφης πόλης.
Η ιστορία του Ψυχιατρικού Νοσοκομείου Αττικής Δρομοκαΐτειο, ξεκινάει την 1η Οκτωβρίου 1887 και ώρα 4μ.μ. που δέχτηκε τον πρώτο ασθενή.
Η πρώτη του ονομασία ήταν:“ΦΡΕΝΟΚΟΜΕΙΟΝ ΖΩΡΖΗ ΚΑΙ ΤΑΡΣΗΣ ΔΡΟΜΟΚΑΪΤΟΥ” και δύναμη 110 κλίνες.
Η βασική αιτία της ύπαρξης της Χιώτικης παροικίας στο Χαϊδάρι υπήρξε το Ψυχιατρείο Δρομοκαΐτειον, στην Ιερά Οδό. Σ ́ αυτό ζήτησαν και είχαν τη δυνατότητα από τις αρχές του 20° αιώνα να υπηρετήσουν και vα προσφέρουν πολύτιμες υπηρεσίες, σε εποχές που ευρύτατα κυριαρχούσαν υποτιμητικές Κοινωνικές αντιλήψεις για τα Ψυχιατρικά Νοσοκομεία και η προσφορά εργατικών χειρών ήταν μικρή, αν όχι ανύπαρκτη.
Θα ήταν ασυγχώρητη παράλειψη να μην αναφερθούμε στο σημείο αυτό στον αείμνηστο Πυργούση Γενικό Διοικητικό και Επιστημονικό Δ/ντή τou Δρομοκαϊτείου,τον μεγάλο ψυχίατρο Μιχαήλ Γιαννίρη, που με ενδιαφέρον πολύ και αγάπη, προσλάμβανε τους Πυργούσους και τους Χιώτες ευρύτερα και τους έδινε τη δυνατότητα να εργασθούν στο Νοσοκομείο και να εγκατασταθούναρχικά και προσωρινά στις εγκαταστάσεις του “φρενοκομείου”στο μόλις εποικιζόμενο Χαϊδάρι.
Περισσότερο ασυγχώρητη παράλειψη θα ήταν να μην αναφέρουμε τον αείμνηστοκαιβαθιά φιλάνθρωπο Χιώτη, Ζωρζή Δρομοκαΐτη ιδρυτή τού μεγάλου και ιστορικού ήδη Ψυχιατρείου, που οι υπηρεσίες του στον Ελληνικό λαό και στους ανθρώπους ευρύτερα, είναι γνωστές σε όλους μας.
Ο Χιώτης έμπορος Ζωρζής Δρομοκαϊτης συντάσσει «Έν Χίω την 17/29 Νοεμβρ.1879» την διαθήκη του βάση της οποίας εκφράζει την «επιθυμία να συστήσει εν ιδιωτικόν Φρενοκομείον εις Αθήνας». Για τον σκοπό αυτό αφήνει 500.000 fr., «200.000 fr. δια το οικόπεδον, την οικοδομήν και σκευασίαν του Φιλανθρωπικού καταστήματος, τα δε υπόλοιπα 300.000 να μένουν ως προίξ του ιδίου καταστήματος… οι δε τόκοι δια να χρησιμεύσουν εις τας προς διατήρησιν έξοδα, ήτοι μισθούς Ιατρών, Διευθυντού, νοσοκόμων και υπηρετών…»
Το 1883 ο Υπουργός Οικονομικών (και μετέπειτα Πρωθυπουργός της Ελλάδος) Χαρίλαος Τρικούπης παραχωρεί 321 στρέμματα δημόσιας γης για την «ανέγερσιν του φιλανθρωπικού καθιδρύματος» …
Για όσους δεν γνωρίζουν, η Χιώτικη παρουσία στο Χαϊδάρι έχει όλα τα χαρακτηριστικά μιας φιλήσυχης, δημιουργικής και συμπαγούς κοινότητας. Την παράμετρο δε της ανθρώπινης συμπεριφοράς των μελών της χαρακτηρίζει, ανάμεσα στα άλλα, το “μηδενικό ποσοστό” του σοβαρού προβλήματος των συγχρόνων κοινωνιών, της εγκληματικότητας.
Έτσι στο διάβα του χρόνου, έχουν ριζώσει και έχουν φτιάξει τη ζωή τους εδώ 2.000 άνθρωποι. Έχουν προοδεύσει, έχουν επενδύσει δυνάμεις και όνειρα. Συνεπώς προσφέρουν στην οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική ζωή.
Ο Σύλλογος Πυργούσων Απτικής το “Πυργί Χίου”, συμβάλλει με τον τρόπο του στην εμφάνιση αυτού του αξιοπρόσεκτου φαινομένου, πάντα μέσα στο πλαίσιο της Καλώς εννοούμενης Κοινωνικής επωνυμίας όλων των μελών του.
Η συνύπαρξή μας με όλους τους άλλους Χαϊδαριώτες είναι αρμονική. Η συνεργασία μας σε όλες τις δραστηριότητες που αναπτύσσονται στην πόλη είναι ευδόκιμη και με θαυμάσια αποτελέσματα. Εξάλλου, στόχος και επιθυμία όλων των Πυργουσών και των Χιωτών γενικότερα είναι να συμβάλλουν με όλες τους τις δυνάμεις, ώστε n πόλη τού Χαϊδαρίου στην πορεία της μέσα στον Χρόνο, και όχι μόνο στα Χρόνια που προηγήθηκαν, να αξιοποιήσει και να εξαντλήσει κάποτε όλα τα περιθώρια (Οικονομικά – Κοινωνικά – Πολιτιστικά) και τις δυνατότητες που της προσδίδουν κοινότητες σαν την δική μας Και που η παρουσία της σ ́ αυτόν τον τόπο vα είναι αποτέλεσμα της βαθιάς της επιθυμίας γα δημιουργήσουν Και να προσφέρουν για τους εαυτούς τους και για όλους τους άλλους.
Σημερινή, και επί μια σειρά ετών, πρόεδρος είναι η Μαρία Μπρή – Παπαμακαρίου.
Το1997 Πρόεδροςτου συλλόγου ήταν ο +Ισίδωρος Κ. Θεοδωράκης.
Αξιόλογη είναι η διοργάνωση πολύπλευρης εκδήλωσης που διοργανώνει κάθε χρόνοτην Άνοιξη ο σύλλογος, με τίτλο “Άρωμας Μαστίχας Χίου”, στην οποία προβάλλεται το τοπικό προϊόν “Η Μαστίχα Χίου”, σε συνδυασμό με ομιλίες, χορούς, κεράσματα και τραγούδια.
Επίσης ο σύλλογος κάθε χρόνο:
α) διοργανώνει κάθε χρόνο εσπερινό και αρτοκλασία την παραμονή (13 Μαΐου) του εορτασμού του Πρωτομάρτυρα και προστάτη της Χίου Αγίου Ισιδώρου, περιφορά της εικόνας του,στον Ιερό Ναό Αγίων Αναργύρων του Ψ.Ν.Α. Δρομοκαΐτειο.
β) εκδίδει ημερολόγιο με θέματα που έχουν σχέση με τη Χίο. Το ημερολόγιο του 2025 είχε ως θέμα “Τα παιδικά χρόνια στο Πυργί της Χίου”.
Η σελίδα του συλλόγου στο Facebook https://tinyurl.com/4b7wuzwb
